Ayurveda: 5000 Yıllık Bir Bilim

Ayurveda, dünyanın en eski bütünsel tıp biçimlerinden biridir ve bugün hala yaygın olarak kullanılmaktadır. Fiziksel, psikolojik ve ruhsal sağlığı birleştiren Ayurveda, tüm vücudun iyileşmesine odaklanır. Bir kişinin bedensel mizacı olarak tanımlayabileceğimiz doshasının, onun kişiliğini ve sağlığını belirlediğini belirtir.



Ayurvedik beslenme de buna paralel olarak binlerce yıldır var olan bir beslenme düzenidir. Ayurvedik tıbbın ilkelerine dayanır ve sağlığı iyileştirdiğine inanılan vücuttaki farklı enerji türlerini dengelemeye odaklanır. Diğer birçok diyetten farklı olarak Ayurvedik beslenme, vücut tipinize göre hangi yiyeceklerin yenmesi ve kaçınılması gerektiği konusunda kişiselleştirilmiş öneriler sunar. Aynı zamanda sadece fiziksel sağlığınız için değil, zihniniz için de daha iyi bir sağlığı teşvik eder.


Ayurvedik beslenme nedir?


Ayurveda'ya göre, beş element evreni oluşturur. Hava, su, akash (boşluk), ateş ve toprak. Bu elementlerin, vücudunuzda dolaşan enerji türleri olarak tanımlanan üç farklı dosha oluşturduğuna inanılır. Her dosha belirli fizyolojik işlevlerden sorumludur.


Örneğin, Pitta dosha açlığı, susuzluğu ve vücut ısısını kontrol eder. Bu arada Vata dosha elektrolit dengesini ve hareketini korurken Kapha dosha eklem işlevini destekler.


Ayurvedik beslenme, Ayurveda'nın bir bileşenidir ve binlerce yıldır uygulanmaktadır. Baskın doshanızı belirlemeye ve üç doshanın tümü arasındaki dengeyi sağlamak için belirli yiyecekleri yeme esasına dayanır.


Ayurvedik beslenmeye göre, iç dengenizi geliştirmek için hangi yiyecekleri yemeniz gerektiğini doshanız belirler.


Pitta Dosha (ateş + su). Akıllı, çalışkan ve kararlı olarak tanımlanır. Bu dosha genellikle orta düzeyde bir fiziksel yapıya sahiptir, çabuk sinirlenir ve hazımsızlık, kalp hastalığı veya yüksek tansiyon gibi rahatsızlıklardan muzdarip olabilir.

Pitta dosha; yiyecekleri soğutmaya, enerji vermeye odaklanır. Baharatları, kuruyemişleri ve tohumları sınırlı tüketmesi önerilir


Vata (hava + boşluk). Yaratıcı, enerjik ve canlı olarak tanımlanır. Bu doshaya sahip kişiler genellikle zayıf ve hafif yapılıdırlar ve dengesiz olduklarında sindirim sorunları, yorgunluk, uyku problemleri veya endişe ile mücadele edebilirler.

Vata dosha, kuru meyveleri, acı otları ve çiğ sebzeleri kısıtlaması ve sıcak, nemli ve topraklı yiyecekleri tercih etmesi önerilir.


Kapha (toprak + su). Doğal olarak sakin, topraklanmış ve sadık olarak tanımlanır. Kapha dosha'sı olanlar genellikle daha güçlü bir çerçeveye sahiptir ve kilo alımı, astım, depresyon veya diyabet ile ilgili sorunları olabilir.

Kapha dosha, meyveler, sebzeler ve baklagilleri tüketmesi, yağlı tohum ve yağlar gibi ağır yiyecekleri sınırlaması önerilir.


Kırmızı et, yapay tatlandırıcılar ve işlenmiş bileşenler, üç dosha için de sınırlıdır. Bunun yerine, Ayurveda beslenmesi sağlıklı bütün gıdaları yemeyi teşvik eder.


Yaşam Tarzı Uygulamaları

Ayurveda tıbbı, fiziksel, zihinsel ve duygusal sağlığı içeren tüm vücut iyileşmesini teşvik eder. Yoga, meditasyon, dikkatli beslenme, uyku hijyeni, kendiniz ve başkalarıyla zaman geçirme ve iş-yaşam dengenizi yönetme gibi uygulamaları içerir. Özellikle, bu sağlıklı yaşam tarzı uygulamalarını kapsayan bir günlük rutinin olması önerilir. Ayurveda'da düzenli bir rutinin sizi elementlerle uyum içinde tuttuğuna ve sağlığı geliştirdiğine inanılır.


Farkındalık ve meditasyon sağlıklı yaşam pratikleri ile birleştirildiğinde stresi azaltır ve yaşam kalitesini, yaratıcılığı ve karar vermeyi iyileştirir.